By derya güzel 
“`html
Dünyanın dört bir yanında milyonlarca okuru bulunan TIME dergisi, önemli bir saygınlık sembolüdür. TIME kapağında yer almak, genellikle prestij işareti olarak kabul edilse de, bazı durumlarda tartışmalara neden olan kişilerin de yer aldığı görülmektedir.
1923 yılında kurulan ve ABD’nin ilk haftalık haber dergisi olan TIME, Türkler arasında kapak olan etkili figürler barındırmaktadır. İşte kronolojik sırayla bu isimler:
TIME Dergisine kapak olan Türkler:
- Mustafa Kemal Atatürk – 24 Mart 1923
- Mustafa Kemal Atatürk – 21 Şubat 1927
- İsmet İnönü – 19 Mayıs 1941
- Şükrü Saracoğlu – 12 Haziran 1943
- Adnan Menderes – 3 Şubat 1958
- Kenan Evren – 29 Eylül 1980
- Mehmet Ali Ağca – 9 Ocak 1984
- Naim Süleymanoğlu – 3 Ocak 1988
- Mine Karakaş – 15 Temmuz 2007
- Mehmet Öz – 13 Haziran 2011
- Recep Tayyip Erdoğan – 17 Kasım 2011
- Recep Tayyip Erdoğan – 14 Mayıs 2018
- Özlem Türeci ve Uğur Şahin – 8 Ocak 2021
Mustafa Kemal Atatürk – 24 Mart 1923
Derginin ilk sayısı 3 Mart 1923’te yayımlanmış olup, Atatürk birkaç sayfa sonra TIME’a kapak olacak kadar dikkat çekmeyi başarmıştır.
O zamanlar Türkiye Cumhuriyeti’ni zorlu koşullar altında kurması büyük yankı buldu.
Dergi, Atatürk için şöyle yazmıştır: Mustafa Kemal Paşa, “Türk nerede kendisinin efendisidir?” sözüne yanıt veren tüm sözlerinin aksine, “Türkiye’de” yanıtını vererek bu gerçeği kanıtladı.
Türkiye’nin modern tarihi için önemli bir figürdür ve ülkenin kazanımlarını koruma konusunda kararlıdır. Batı’nın gizli güçleriyle karşı durmaya devam etmektedir.
Mustafa Kemal Atatürk – 21 Şubat 1927
TIME dergisinin kapağında ikinci kez yer alan Atatürk, bu kez genç ve dinamik Türkiye Cumhuriyeti’nin 4. yılında %8,5 oranında bir büyüme sağladığı için dünya çapında konuşulmaya başlandı. Artan totaliter rejimlere rağmen, ülkesinde demokratik adımlar atması dünya kamuoyunu etkiledi.
İsmet İnönü – 19 Mayıs 1941
II. Dünya Savaşı sırasında Türkiye’nin savaşa girmemesindeki en önemli figür olarak İsmet İnönü, Atatürk’ten sonra TIME’a kapak olan ikinci Türk liderdir.
Kurtuluş Savaşı’nın 22. yıl dönümünde, Nazi ordularının Fransa’yı ve Balkanlar’ı ele geçirdiği bir dönemde TIME’a kapak oldu. Kapakta “Turancı politikalara karşı çok şükür” ifadesi dikkat çekmiştir.
Şükrü Saracoğlu – 12 Haziran 1943
Dönemin başbakanı Şükrü Saracoğlu’nun TIME’da yer almasının nedeni, o dönemde hangi süper gücün yanında duracağına karar vermekti.
II. Dünya Savaşı sırasında Almanya’nın geri çekilmesiyle, Berlin’e ilerleyen Sovyetlerin ve Pearl Harbour saldırısıyla ağır yara alan ABD’nin yanında yer alıp almayacağı büyük önem taşıyordu.
Adnan Menderes – 3 Şubat 1958
Türkiye’yi IMF ve NATO’ya üye yapan başbakan olarak öne çıkan Menderes, seçim sonrası ekonomik ve siyasi anlamda bir kriz yaşamıştır.
Dergi, Adnan Menderes’i şu ifadelerle tanımladı: İyi ya da kötü, Türkiye’nin bugünkü yapısını Adnan Menderes şekillendirdi. Ancak görevi süresince Menderes, daha otokratik bir tutum sergilemeye başladı ve eleştirilere karşı daha hassas hale geldi.
Kenan Evren – 29 Eylül 1980
TIME dergisinin kapağında yer bulan Kenan Evren için “Türkiye’yi bir arada tutuyor” ifadesi kullanıldı ve darbe süreciyle ilgili sekiz sayfalık bir yazı yayımlandı.
Bilinmeyen bir nedenden dolayı TIME’ın bu kapağı arşivinden kaldırılmıştır. Ancak bir Türk, bu özel kapağı şahsi arşivinde bulundurarak yeniden gün yüzüne çıkarmıştır.
Mehmet Ali Ağca – 9 Ocak 1984
Papa’ya suikast girişiminde bulunduğunda tüm dünyanın gündemine oturan Ağca, papaya yapılan bu girişim sonrası büyük ilgi görmüştür.
Ağca’nın, Papa tarafından affedilmesine ilişkin “Neden affedildi?” başlıklı bir yazıda, bu durumun olası nedenleri ele alınmaktadır.
Naim Süleymanoğlu – 3 Ocak 1988
Dünya rekorları kırarak madalyalar toplayan “Cep Herkülü”, Seul Olimpiyatları’ndaki üstün performansıyla “Herkes kazanır” başlığıyla TIME’a kapak olmuştur.
Ayrıca Naim Süleymanoğlu, dönemin ABD Başkanı Reagan ile yaklaşık bir saatlik bir görüşme gerçekleştirmiştir.
Mine Karakaş – 15 Temmuz 2007
22 Temmuz seçimlerine bir hafta kala yayımlanan dergide, “Türkiye’nin ikilemi” başlığıyla türban sorunu ön plana çıkarılmıştır. Karakaş, Türkiye’de türbanla üniversiteye alınmadığı günlerde ABD’de eğitim gördüğünü dile getirmiştir.
Mehmet Öz – 13 Haziran 2011
ABD’de oldukça popüler olan “Dr. Oz”, Fox kanalındaki gündüz kuşağı programıyla büyük bir reyting elde etmiştir. Öz, kalın bağırsaklarında polip tespit edilmesinin ardından, kansere karşı duyulan korkuları anlatmıştır.
Recep Tayyip Erdoğan – 17 Kasım 2011
Atatürk, İsmet İnönü, Adnan Menderes ve Şükrü Saracoğlu’nun ardından TIME’a kapak olan 5. Türk lider olan Erdoğan için “Erdoğan’ın Yolu” başlığı atılmıştır. Türkiye’nin, bölgedeki Arap Baharı için günden güne güçlü bir model oluşturduğu ve Erdoğan’ın kendi inandığı yolda gittiği vurgulanmıştır.
Recep Tayyip Erdoğan – 14 Mayıs 2018
Recep Tayyip Erdoğan, “Güçlü Adamın Yükselişi” başlığıyla Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Filipinler Devlet Başkanı Duterte ve Macaristan Başbakanı Viktor Orban ile birlikte derginin kapağında yer almıştır.
Mustafa Kemal Atatürk’ten sonra dergiye iki kez kapak olan ikinci Türk lider olma özelliğini taşımaktadır.
Özlem Türeci ve Uğur Şahin – 8 Ocak 2021
“Aşı Devrimi” başlığı ile kapakta görünen Türk bilim insanları, kurucusu oldukları BioNTech firmasıyla COVID-19’a karşı etkinliği kanıtlanan bir aşı geliştirerek, tüm dünyanın ilgisini çekmiştir.
İkili, daha önce İngiliz finans dergisi Financial Times ve Alman Der Spiegel gibi saygın dergilere de kapak olmuştur.
“`